GMINA GONIĄDZ

Urząd Miejski
19-110 Goniądz
ul. Pl. 11 Listopada 38,
telefon. (085) 7380043
faks: (085) 7380307
www.goniadz.org.pl
e-mail: urzadgoniadz@bialystok.home.pl

Gmina Goniądz leży w północnej części powiatu monieckiego. Siedzibą gminy jest miasto Goniądz położone na wzgórzu stanowiącym krawędź Wysoczyzny Goniądzkiej, stromo w tym miejscu opadającej nad brzeg Biebrzy. Dużą część gminy stanowią obszary o szczególnych walorach przyrodniczych. Zajmują one 23328 ha, stanowi to 61,9% ogólnej powierzchni. Z tego na Biebrzański Park Narodowy przypada 22087ha, a na obszary chronionego krajobrazu 1241ha.

1. Historia
   Pierwsza wzmianka o osadzie pochodzi z 1358 roku. Strategiczne położenie miejscowości sprawiało, że była ona tematem licznych sporów w XIV - XV wieku między książętami mazowieckimi a Litwą. W 1426r. zajął je wielki Książe litewski Witold. Lokacji miasta na prawie magdeburskim dokonano w 1547 roku. Z XVI wieku zachował się układ przestrzenny: okazały rynek kwadratowy (z odchodzącymi od niego sześcioma ulicami) i 11 przedmieść. W wyniku unii lubelskiej Goniądz, podobnie, jak całe województwo podlaskie przeszło do Korony Polskiej.
   W tym czasie Goniądz pełnił rolę portu rzecznego. Stąd spławiano produkty leśne i rolne z północnego Podlasia do Gdańska. Większość mieszkańców zajmowała się rolnictwem, byli też i tacy, co trudnili się handlem i rzemiosłem. Istniał w Goniądzu cech piwowarów, rybaków i szewców. Z początkiem XVII w. działało tu 7 młynów i folusz. Po wojnach szwedzkich miasto bardzo podupadło. W 1795 roku Goniądz znalazł się pod zaborem pruskim, a w 1807 na mocy traktatu w Tylży został włączony do Rosji. W 1919 roku powrócił w granice Polski.
2. Infrastruktura
   Z sieci wodociągowej korzysta w Goniądzu 1,7tys. mieszkańców (92,1% ogółu mieszkańców), natomiast z sieci kanalizacyjnej 0,7tys. mieszkańców (35,4%). Miasto posiada biologiczną oczyszczalnię ścieków o przepustowości 400 m³/dobę.
3. Gospodarka
   W gminie zarejestrowanych jest 368 podmiotów gospodarczych, z tego 19 należy do publicznego sektora własności a 349 znajduje się w rękach prywatnych. Najwięcej przedsiębiorstw zajmuję się handlem. Goniądz jest lokalnym ośrodkiem rolnictwa i usługowy dla rolnictwa.
4. Kultura, rozrywka, sport
   W Goniądzu odbywa się Festiwal Przyrodniczy "Dni Dzikich Łąk". Zjeżdżają się na niego turyści z całej Polski. Mogą oni na własne oczy oglądać biebrzańską przyrodę, również te znajdującą się w słynnym rezerwacie Czerwone Bagna.
5. Atrakcje przyrodnicze
   • Biebrzański Park Narodowy.
   • Rzeka Biebrza.
   • Rezerwat Czerwone Bagno.
6. Zabytki
   • Pierwotny układ urbanistyczny z dużym rynkiem.
   • Kościół parafialny - Kościół neobarokowy zbudowany w latach 1922-24, bazylikowy z pseudotranseptem, ośmioboczną kaplicą i dwuwieżową fasadą.
   • Neogotycka kaplica cmentarna z 1907r.
   • Kapliczka św. Floriana z 1864r. - mieszcząca się na najwyższym miejscu w Goniądzu).
   • Kilkanaście domów z przełomu XIX i XX w.
   • Drewniany młyn z końca XIX wieku.